Anasayfa Makaleler Osmanlı İmparatorluğu Pullar İlk Türk Pulları, Yeni Kolleksiyon Dergisi
İlk Türk Pulları, Yeni Kolleksiyon Dergisi PDF Yazdır e-Posta
Kullanıcı Değerlendirmesi: / 16
ZayıfEn iyi 
Tevfik Kuyaş tarafından yazıldı   
Çarşamba, 01 Ekim 2008 15:55

23 seneden beri Turk pulculuğuna büyük bir emek verdiğimi zannediyorum. Türk pulları koleksiyonu ile bir filatelistin varabileceği en yüksek zirveye vardım. 1963 senesinde yapılan İstanbul Uluslararası sergisinde büyük milli ödül, 1965 senesinde Viyana'da yapılan WIPA 65 sergisinde büyük şeref ödülünü kazandım. Bundan sonra ilk Türk pulları ile hiçbir yarışmaya katılmadım ye katılmayacağım. Bu ödülleri kazanan koleksiyonumda ana yeri daima ilk Turk pulları işgal etmiştir. Kolleksiyonumun önemini belirtmek için İstanbul Filatelist Kulübü başkanlarından rahmetli Orhan Brandt'ın büyük uluslararası ödül ve 1957 yılında büyük şeref ödülü kazanan koleksiyonunun benim koleksiyonumun küçük bir parçası olduğu beyan ederim. Bu koleksiyonum 1970'den beri uluslararasi şeref divanına davet edilmektedir. Londra'da on senede bir yapılan ve dünyanın en önemli sergisi sayılan Londra sergilerinde 1960'da altın madalya kazandım, 1970'de şeref divanına davet ediIdim. Büyük bir talih eseri pullarım majeste Ingiltere kraliçesinin pulları karşısında sergilendi, 1980 yılında da bu sergiye juri üyesi olarak katılıyorum. 1970 senesinden beri davetli olduğum Delhi ve Oslo sergileri dahil koleksiyonumu on kere uluslararası şeref divanında sergile­miş olacağım.

Birçok talihli tesadüflerin bir araya gelmesi ile oluşan koleksiyonum birgün dağılırsa yeniden bir araya getirmek mümkün olamayacaktır.

Bu itibarla gerek Türk filatelist dostlarım gerek ecnebi dostlarım ilk Türk pulları hakkındaki bilgi ve etütlerimi kağıd üzerine aktarmam gerektiğini defalarca hatırlatmış bulunuyorlar. Dergimizde çıkacak bu devamlı dizinin ilerde İngilizce renkli bir kitabın esasını teşkil edeceğini umuyorum. Filatelist arkadaşlarımın bu konu ile ilgili her soru ve önerisini yine bu sütunlarda cevablamağa çalışacağım.

1/13 Ocak 1863'de tedavüle çıkan ilk Türk pulları tezyinatının sadeliği, renklerinin canlılığı bir kelime ile asaleti ile birinci emisyonlar arasında tarihinin yeniIiğine rağmen değerli bir mevki işgala ederler ve Osmanlı sanatının bir temsilçisi gibidir. Pulların darbhaneyi amirede Sikkezenbaşı Abdulfettah ve Ensarcıoğlu Agop tarafından yapıldığı muteveffa Bondi Berahanın satın aldığı bir koleksiyondaki notlardan meydana çıktığı Pulhan kataloğunda yazılmaktadır. Sultan Abdulazizin ilk devir saltanatında yapılan yeniliklerden biridir. Yazılarının eski harflerle olması her ne kadar eski harfleri bilmeyen Türk ve yabancı filatelistlere zor geliyorsa da eski harfleri ögrenmenin o kadar zor olmadığı kanaatindeyim.

İlk Turk pulları üzerinde 1920'lerden beri çeşitli araştırmalar yapılmıştır. Bu araştırmaların öncüsü başta Hugo Griebert olmak üzere Kolonel Wilson, KoIonel Tancock, Adolf Passer, Adams, Bondi Beraha, Sadık CeyIan, Orhan Brandt, De Beer'in isimlerini verebiliriz. Bunlardan yalnız Sadık Ceylan ye De Beer hayattadırlar.

Tuğralı pullar diye de isimlendirdiğimiz taş basmasi (Lithographie) usulu ile beyaz kağıt üzerine siyah olarak basılmışlar ve sonradan boyanmışlardır. Kontrol bandı dediğimiz tekerrür eden "nezareti maliyeyi devleti aliye" ibaresi sonradan basılmıştır. İlk iki edisyonun kağıtları ince, son emisyonun kağıdı kalın ve ortadır. Yukarıda isimlerini zikrettigim ünlü filatelistler büyük parçalardan yararlanarak pulların blok reporlarını teşkül etmeğe, tabakanın kaç puldan olustuğunu bulmağa çalışmışlardır. Maalesef birçok kereler seçilen yolların ampirik ve dogmatik olması sebeplerinden hakikate yaklaşılamamıştır. Benin şansım çok sayıda büyük parçayı elime geçirebilmemdedir. Mesleğim icabı matematiksel katiyeti muhakemelerimde esas tuttuğumdan belki çok şey bulamadım, çok yazamadım, fakat şuna inanmanızı rica ederimki yazdıklarım hiçbir zaman bozulamayacak kesin hakikatler olacaktır. Etüt iyi bir müşahade kabiliyetine, iyi bir hafızaya dayanmaktadır. Be hususta tanıdığım filatelistler içinden üstün olanaklara sahip kişi namlı Italyan matema­tikçisi Dr. Bombieri'dir. İhtisası olan istatistikçiliği pul üzerine de tatbik edebilen Dr. Bombieri bugün için pulculuğu terk etmiştir. Mali olanaklara kavuştuğu zaman yeniden başlaması en büyük dileğimdir. Türk pulculuğunda araştırma her ne olursa olsun ilerleyecektir. Gelecekte yeni filatelistlerin birgün benim bilgilerimden çok ileriye varacakları muhakkaktır. Kendilerine verilecek en kıymetli nasihat bilimsel yollardan ayrılmamaları, doğmatizme yer vermemeleri, iştihar için göz boyayıcı koleksiyon ve etüt yapmamalarıdır.

Türk pullarının ilk defa 1862 yılının son aylarında basıldığı muhakkaktır. İlk basılan pullar 1864 yılı içinde tedavüle konmustur. Kiymetli 2 kuruş açık mavi-Endigo, 5 kurus Pembe-Koyupembeden ibarettir. Pullar beğenilmemiş ve bu yüzden geç tedavüle konmuştur. Sebebi pullar arasında "nezareti maliyeyi devleti aliye" ibaresinin basılacağı yeterli boşluk bırakılmaması olmuştur.

1/13 Ocak 1863'de tedavüle konulan pullar muhtemelen 1862 senesinin AraIık ayında basılmıştır. 20 paralık sari, 1 kuruşluk gri-eflatun, 2 kuruşluk yeşil-mavi, 5 kuruşluk pem­be-koyu karmen ve yanlışlıkla takse pulu denen aynı kıymetlerde kahverengi-kiremit kırmızı renklerde boyanmışlardır. Bu bahsettiğimiz pullara ikinci baskı diyoruz. Tetbeş olarak basılmışlar. İlk sıra baş aşağı, ikinci sira düz, üçüncü sıra baş aşağı ilh.dır. Üçüncü baskı pullar da 1864 yılında tedavüle konulan, desenleri aynı görünüşte, fakat farklı kalın ve orta basılan 20 paralık sarı, 1 kuruşluk gri-eflatun rengindeki pullardır. Bunlar da ikinci baskı gibi tetbeş basılmışlardır. Görülüyor ki renk farkları hariç Tuğralı pullar sekiz adettir.

Tuğralı pullarda renk farkları çok önemlidir. Her üç emisyonda da bilhassa yanlışlıkla takse denen pullarda da bariz renk farkları vardır. Bunun sebebi pullarda bo­yama sırasında kullanılan mürekkeplerin yanlış orantılarda karıştırılmasıdır. Bu itibarla biz renkleri mesela İngiltere ve kolonileri pullarında olduğu gibi kesinlikle tarif edemiyoruz.

PLEASE_REGISTER_TO_ADD_COMMENTS
Son Güncelleme: Cuma, 10 Nisan 2009 22:36
 
turkpostatarihi.com, Powered by Joomla! and designed by SiteGround web hosting
JoomlaWatch Stats 1.2.8b_11-dev by Matej Koval